Kusiński i Dołęga-Mostowicz

Posted: 22 czerwca 2018 in Najnowsze wpisy

Dzisiaj kilka słów luźno nawiązujących do LP. W poprzednim wpisie, dotyczącym brata mojego pradziadka, wspominałem że identyfikacja nastąpiła dzięki panu Grzegorzowi z Radomska, redaktorowi Radomszczańskiego Słownika Biograficznego. Jako że Ignacy Kuszela urodził się w Radomsku z przyjemnością

IMG_3398

Referencje wystawione przez nadkomisarza Kusińskiemu mojemu Pradziadowi w 1934 r. (żródło CAW)

przygotowałem krótki biogram do tego wydawnictwa. Z dokumentów i kilku wpisów wiem że pradziad przyjaźnił się z urodzonym również w Radomsku Bolesławem Kusińskim. Jest to postać niezwykle intrygująca a nawet kontrowersyjna. Może być szczególnie interesująca, niestety w negatywnym kontekście, dla miłośników twórczości Tadeusza Dołęgi-Mostowicza autora „Kariery Nikodema Dyzmy” czy „Znachora”, choć w cale nie dlatego że Kusiński był „Dyzmą”. Ale od początku. Bolesław Kusiński urodził się w Radomski w 1891 roku. W maju 1915 roku wstąpił do LP.  Od 11 listopada 1918 roku służył w WP. Niestety nie posiadam szczegółowych informacji o przebiegu służby w tym okresie. W latach dwudziestych służył jako zawodowy oficer gospodarczy (intendentura). Do 1924 roku pracował w Departamencie Intendentury kiedy to został przeniesiony do Korpusu Ochrony pogranicza (KOP), podobno już wtedy był czołowym działaczem tajnej i nielegalnej organizacji  istniejącej w Policji Państwowej „Srebrna Róża”, dążącej do uniezależnienia PP od władz administracyjnych[1]. Po przewrocie majowym został przeniesiony do rezerwy, by tego samego dnia  być powołanym do Policji Państwowej w stopniu nadkomisarza (odpowiednik kapitana w WP). I tu niechlubna ciekawostka. W tym okresie był wskazywany jako o kierujący porwaniem i pobiciem T. Dołegi-Mostowicza który był niestrudzonym krytykiem obozu sanacji. Kusińskiego i rzekomych pozostałych współuczestników zdarzenia postawiono w stan oskarżenia, ale sprawę przejęła prokuratura wojskowa.

kartka od Kusińskiego

Karta pocztowa wysłana w listopadzie 1938 roku przez Kusińskiego do mojego Pradziada. Za rok był już w rękach Sowietów.

Umorzyła postępowanie z powodu braku dowodów winy[2]. Dołęga-Mostowicz odwdzięczył się z nawiązką, w 1932 roku napisał „Karierę Nikodema Dyzmy” która stała się bestsellerem a autor zarobił na książce krocie i stał się bogatym człowiekiem. Bolesławowi Kusińskiemu też wiodło się nieźle, od 29 V 1937 do wybuchu wojny był zastępca komendanta PP Miasta Stołecznego Warszawy. Połączyło ich jedno. Śmierć z ręki Sowietów. Dołęgę zastrzelili Czerwonoarmiści, tak po prostu na drodze. Kusiński w 1939 dostał się do sowieckiej niewoli. Przebywał w obozie w Ostaszkowie. W czasie pobytu w obozie prowadził pracę uświadamiającą wśród więzionych tam policjantów, za co był przez 72 dni przetrzymywany w areszcie. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Kalininie (obecnie: Twer) i pogrzebany w Miednoje. Od 2000 spoczywa na Polskim Cmentarzu Wojennym w Miednoje. W 2007 pośmiertnie awansowany na stopień podinspektora Policji. Tyle faktów. Nawiązałem do tej postaci bo przewijała się w życiu mojego pradziada. W latach trzydziestych kiedy to przygodach o których już pisałem, udzielił mojemu przodkowi bardzo pozytywnych referencji, dzięki którym uzyskał intratną posadę w dalekim Pińsku. Wśród pamiątek rodzinnych zachowała się kartka pocztowa, własnoręcznie wysłana do Pińska z pozdrowieniami. Pisana ręką człowieka który tak wierzył w Piłsudskiego, że gotów był pobić za jego krytykę, z drugiej strony nieustraszonego żołnierza i policjanta tragiczne zamordowanego przez Sowietów.

 

 

[1] K. Halicki, Policja polityczna w Polsce w okresie międzywojennym [w:] Wywiad i kontrwywiad wojskowy w II RP, T.1, Łomianki 2010, s.303.

[2] J. Rawicz, Doktor łokietek i Tata Tasiemka, Warszawa 2014, s. 28-29.

 

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s